Week van zeilen en vissen in Friesland

Aan het einde van het seizoen brengen de Visserijdagen in Workum het beste van de traditionele vloot uit het gebied bij elkaar. Voormalige vissersboten, gerestaureerd en omgebouwd tot pleziervaartuigen, gaan weer aan het werk met kuil of rechte netten. Een veeleisende en opwindende praktijk die afwijkt van het gebruikelijke zeilen. Jonge vissers worden er door gegrepen.

Bij het verlaten van de kleine haven van Workum, in de provincie Friesland, volgen we een lang kanaal tussen de velden, het Soal, om het IJsselmeer, de oude Zuiderzee te bereiken, sinds 1932 gescheiden van de Noordzee door een enorme dijk. Aan het uiteinde, aan de monding, achter een paar bosjes bomen, kijkt een vuurtoren uit over de wateren, moerassen en weiden waar bonte schapen grazen.

Een oude man richt vanavond zijn vermoeide ogen op het Soal en de boten die terugkeren naar de haven. Uit welke tijd komt deze lange gestalte met een ruige baard, vergeeld door de rook van zijn pijp, gekleed in een zwaar breisel en een hoed gemaakt van de ruwe wol van de schapen van zijn kudde? Moeilijk te zeggen … In 1968, toen Reid de Jong de vuurtoren Workum introk, trok hij zich terug uit de wereld, de marktsamenleving en uit een “vooruitgang” waarin hij niet lander geloofde. Deze architect, die erg betrokken was bij de linkse bewegingen van die tijd, keerde zijn leven in de grote haven- en handelsstad Rotterdam de rug toe en herstelde dit Spartaanse huis zonder het te verbinden met de frivoliteiten van de moderne tijd, zoals gas of elektriciteit.

Andere plekken in de omgeving lijken aan het verloop van tijd ontsnapt. Bij de ingang van de haven is scheepswerf De Hoop sinds 1693 gevestigd. De houten helling uit de 19e  eeuw had vele platbodems en blazers, grote vissersboten die typisch zijn voor het noorden van de Zuiderzee, met ronde boeg en gepiekte achtersteven, die ook op de Noordzee kunnen varen. Later, in de handen van de familie Zwolsman, werkte de scheepswerf aan het onderhoud van de lokale vloot. Helaas, aan het begin van de jaren zeventig, was het stil op de werf. Het zal een decennium duren voor Reid met steun van het stadhuis en de medewerking van de familie Zwolsman, een stichting op te richtte die de werf en het omliggende land overnam en de restauratie van de gebouwen en de helling op zich nam.

Lees het zeer uitgebreide artikel van Jacques van Geen op de bron: het Franse Chasse Marée

Foto: Na de chaos van het vertrek vaart de vloot het Soal uit. De fraaie ST 16, gaat vooraf aan de zeeschouw LE 44 en de botter EB 43. © Halo Olij van de Fotoboot